Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych przewiduje szerokie zwolnienie podatkowe dla świadczeń związanych z podróżą służbową. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku są diety oraz inne należności za czas podróży służbowej — ale tylko do wysokości określonej w przepisach wykonawczych. Pracownik może jednak otrzymać świadczenia, które trzeba będzie opodatkować.
Opodatkowaniu podlega przede wszystkim nadwyżka ponad ustawowe stawki diet krajowych i zagranicznych. Jeżeli pracodawca wypłaca dietę wyższą niż przewidziana w rozporządzeniu, to różnica stanowi przychód pracownika ze stosunku pracy. Podobnie wygląda sytuacja w przypadku noclegów. Zwrot kosztów jest wolny od podatku tylko do wysokości limitu określonego dla danego kraju lub w podróży krajowej do wysokości rachunku, ale nie więcej niż dwudziestokrotność diety. Jeżeli pracodawca pokrywa koszty noclegu ponad limit, nadwyżka podlega opodatkowaniu. Zwolnienie nie obejmuje również finansowania wyżywienia w pełnej wysokości, jeśli wartość posiłków przekracza równowartość diety po dokonaniu odpowiednich potrąceń.
Opodatkowaniu podlegają także świadczenia, które nie mieszczą się w katalogu należności za podróż służbową. Przykładem są świadczenia zapewniające pracownikowi dodatkowy komfort, takie jak podwyższenie standardu hotelu, finansowanie usług rekreacyjnych, pokrycie kosztów prywatnych przejazdów czy zakup usług, które nie są niezbędne do realizacji celu podróży. Jeżeli świadczenie nie jest związane z wykonywaniem obowiązków służbowych, organy podatkowe traktują je jako przychód pracownika. Podobnie opodatkowaniu będzie podlegać sfinansowanie przez pracodawcę kosztów podróży wybranej przez pracownika osoby towarzyszącej. Z punktu widzenia prawidłowego zakwalifikowania świadczenia związanego z podróżą służbową kluczowe znaczenie ma ustalenie, czy dane świadczenie mieści się w ustawowych limitach oraz czy pozostaje w bezpośrednim związku z wykonywaniem obowiązków służbowych. Zwolnienie podatkowe obejmuje bowiem wyłącznie świadczenia niezbędne i limitowane, natomiast wszelkie nadwyżki, rozszerzenia lub elementy komfortu są traktowane jako przychód pracownika.
