Wynagrodzenie za czas przestoju jest świadczeniem przewidzianym w art. 81 § 1 Kodeksu pracy. Przysługuje ono pracownikowi, który pozostaje gotów do pracy, ale nie może jej wykonywać z przyczyn dotyczących pracodawcy. W takim przypadku wynagrodzenie postojowe stanowi przychód ze stosunku pracy w rozumieniu art. 18 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i podlega składkom ZUS na zasadach ogólnych.

Inaczej wygląda sytuacja, gdy przestój nastąpił z winy pracownika. Art. 81 § 2 Kodeksu pracy stanowi wprost, że w takim przypadku wynagrodzenie za czas niewykonywania pracy nie przysługuje. Pracodawca nie jest zobowiązany do wypłaty jakiegokolwiek świadczenia za ten czas.

Jeżeli jednak w czasie zawinionego przez siebie przestoju pracownik wykonuje inną pracę powierzoną mu na podstawie art. 81 § 3 Kodeksu pracy, to otrzymuje wynagrodzenie za faktycznie wykonaną pracę. Jest to również przychód ze stosunku pracy, który stanowi podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne.

W praktyce oznacza to, że dla celów składkowych kluczowe jest ustalenie, czy pracownik w okresie przestoju pozostawał w gotowości do pracy lub wykonywał inną pracę, czy też przestój był przez niego zawiniony. Wynagrodzenie postojowe z art. 81 § 1 Kodeksu pracy oraz wynagrodzenie za pracę wykonaną w czasie przestoju na podstawie art. 81 § 3 Kodeksu pracy stanowią przychód ze stosunku pracy w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a więc podlegają składkom ZUS zgodnie z art. 18 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.