Pracownik podpisujący umowę o zakazie konkurencji po ustaniu zatrudnienia zazwyczaj skupia się na warunkach zakazu i wysokości odszkodowania. Rzadziej zastanawia się nad tym, ile z odszkodowania faktycznie trafi do jego kieszeni. A trzeba pamiętać, że odszkodowanie za zakaz konkurencji po ustaniu zatrudnienia jest w pełni opodatkowane, mimo że mogłoby się wydawać, że mogłoby korzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych jako świadczenie odszkodowawcze.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych przewiduje w art. 21 ust. 1 pkt 3 zwolnienie dla odszkodowań i zadośćuczynień, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw. Warunki odszkodowania za zakaz konkurencji (jego minimalną wysokość) wynikają wprost z art. 101² Kodeksu pracy — kazałoby to sądzić, że zwolnienie powinno przysługiwać. Tak jednak nie jest. Ustawodawca wprost wyłączył z tego zwolnienia odszkodowania przyznane na podstawie przepisów o zakazie konkurencji — zarówno te wynikające z przepisów odrębnych ustaw (art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. d), jak i wynikające z zawartych umów (art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. g). Wyłączenie jest jednoznaczne i nie pozostawia miejsca na interpretację.

Odszkodowanie za zakaz konkurencji po ustaniu zatrudnienia jest kwalifikowane jako przychód ze stosunku pracy w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych — nawet jeśli jest wypłacane miesięcznie przez rok lub dwa lata po rozwiązaniu umowy. Wynika to z tego, że źródłem świadczenia jest wcześniejszy stosunek pracy oraz zawarta w jego ramach umowa o zakazie konkurencji. Związek z zatrudnieniem nie wygasa wraz z ustaniem stosunku pracy, a trwa tak długo, jak długo odszkodowanie jest wypłacane.

Oznacza to, że były pracodawca pełni rolę płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych. Obowiązany jest obliczać i pobierać zaliczkę na podatek dochodowy od każdej wypłaty odszkodowania, nawet po rozwiązaniu umowy o pracę. Przy obliczaniu zaliczki stosuje się podstawowe koszty uzyskania przychodów, ale wyłącznie wtedy, gdy były pracownik nie uzyskuje w danym miesiącu innych przychodów ze stosunku pracy od tego samego płatnika. Kwota zmniejszająca podatek może być uwzględniana wyłącznie wtedy, gdy były pracownik złożył stosowny wniosek (PIT-2). Odszkodowanie należy wykazać w PIT-11 wystawianym za rok, w którym było wypłacane.