Coraz więcej pracodawców decyduje się na zapewnienie pracownikom dostępu do konsultacji psychologicznych lub sesji z coachem mentalnym. Wzrost zainteresowania tego typu świadczeniami wynika zarówno z rosnącej świadomości znaczenia zdrowia psychicznego, jak i z potrzeby przeciwdziałania wypaleniu zawodowemu, absencji chorobowej czy spadkowi efektywności. Dlatego też warto rozważyć, jakie konsekwencje wywoła przekazanie takich świadczeń na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych.
Przychodem ze stosunku pracy jest między innymi wartość nieodpłatnych świadczeń otrzymanych przez pracownika. W praktyce oznacza to, że co do zasady świadczenia finansowane przez pracodawcę mogą generować po stronie pracownika przychód podlegający opodatkowaniu. Jednak w przypadku pakietów konsultacji psychologicznych organy podatkowe prezentują podejście korzystne dla pracowników.
W interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 29 października 2020 roku (sygn. 0114-KDIP3-2.4011.565.2020.1.JK3) wskazano, że dostęp do puli anonimowych konsultacji psychologicznych finansowanych przez pracodawcę nie stanowi przychodu pracownika. Organ powołał się przy tym na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 8 lipca 2014 roku (K 7/13), który określił przesłanki uznania świadczenia za przychód. Aby powstał przychód, korzyść musi być przypisana konkretnemu pracownikowi, mieć wymierną wartość oraz zostać spełniona w jego interesie. W modelu, w którym pracodawca wykupuje pakiet konsultacji, a pracownicy korzystają z nich anonimowo i dobrowolnie, nie można przypisać wartości świadczenia do konkretnej osoby – co wyklucza powstanie przychodu.
Podobne stanowisko prezentowane jest również w innych analizach dotyczących wsparcia psychologicznego w miejscu pracy. Podkreśla się, że takie świadczenia służą nie tylko pracownikom, lecz także pracodawcy – poprawiają efektywność, zmniejszają rotację i ograniczają absencję chorobową. Wydatki te mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów po stronie pracodawcy, o ile pozostają w związku z prowadzoną działalnością i mają na celu zabezpieczenie źródła przychodów.
W praktyce oznacza to, że prawidłowo opracowany program wsparcia psychologicznego lub mentalnego – obejmujący anonimowe, dobrowolne konsultacje – jest korzystny podatkowo zarówno dla pracodawcy, jak i pracowników. Pracownicy nie uzyskują przychodu podlegającego opodatkowaniu, a pracodawca może zaliczyć wydatki na taki program do kosztów podatkowych.
Warto jednak pamiętać, że każdorazowo sposób organizacji świadczenia ma kluczowe znaczenie. Jeżeli konsultacje byłyby przypisane do konkretnych pracowników lub miały charakter świadczenia o indywidualnie określonej wartości, ocena podatkowa mogłaby być odmienna. Dlatego przed wdrożeniem programu wsparcia psychicznego warto przeanalizować jego konstrukcję pod kątem obowiązujących interpretacji podatkowych.
