Skopiuj link
W aktualnym porządku prawnym powiedzieć cokolwiek pewnego o harmonogramie czasu pracy jest niezmiernie trudno. Z drugiej strony musimy pamiętać, że bardzo często podczas kontroli PIP kierowane są do pracodawców wnioski o obejmowanie harmonogramem całego okresu rozliczeniowego i podawanie tak sporządzonego harmonogramu do wiadomości pracowników.
Każdy praktyk jednak wie, że tworzenie harmonogramów na długie okresy rozliczeniowe (np. 3 miesiące) przypomina bardziej „sztukę dla sztuki”, niż racjonalne działanie. Prawie zawsze bowiem harmonogram sporządzony na pełen 3-miesięczny okres rozliczeniowy już drugim miesiącu wymaga zmian i korekt.
Przez wiele lat nie było w naszym porządku prawnym jasnej i czytelnej podstawy obligującej pracodawcę do sporządzania harmonogramu czasu pracy na cały okres rozliczeniowy. Jednak stan prawny uległ w tym zakresie diametralnej zmianie z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 1 lipca 2009r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców. Ustawa ta pozornie w żaden sposób nie odnosiła się do przedmiotowej sprawy. Zawierała bowiem jedynie regulację mówiącą, że pracodawca stosujący wydłużony okres rozliczeniowy (maksymalnie do 12 miesięcy) musi sporządzać harmonogramy czasu pracy na okresy wynoszące co najmniej 2 miesiące.
W praktyce jednak ten przepis dotknął również pracodawców, którzy nie skorzystali z rozwiązań zawartych w pakiecie. Stało się tak, ponieważ zawarcie takiego rozwiązania w ustawie o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców jest bardzo silnym argumentem uzasadniającym pogląd o konieczności sporządzania harmonogramu na cały okres rozliczeniowy przez pracodawcę stosującego okresy rozliczeniowe wynikające z Kodeksu pracy. Można bowiem uznać, że skoro ustawodawca umożliwił pracodawcom korzystającym z wydłużonego okresu rozliczeniowego sporządzanie harmonogramów tylko na część okresu rozliczeniowego, to oznacza to brak takiej możliwości w stosunku do pracodawców, którzy stosują okresy rozliczeniowe zaczerpnięte z Kodeksu pracy (ponieważ Kodeks pracy rozwiązania analogicznego do ustawa o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców nie przewiduje). Sygnały o takiej praktyce PIP spływają do nas coraz częściej. Wydaje się więc, że dzięki przepisom ustawy o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców inspektorzy pracy zyskali w ten sposób dość solidną podstawę prawną do żądania sporządzania harmonogramów czasu pracy na cały okres rozliczeniowy przyjęty przez pracodawcę nie stosującego rozwiązań zawartych w pakiecie antykryzysowym. W tym stanie rzeczy stosowanie praktyki polegającej na sporządzaniu harmonogramu czasu pracy na okres krótszy niż przyjęty w zakładzie okres rozliczeniowy może zostać dopuszczone do obrotu prawnego dla podmiotów nie stosujących o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców dopiero po ewentualnych zmianach przepisów powszechnie obowiązujących, w szczególności Kodeksu pracy.